Οσφυαλγία

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ - ΓΕΝΙΚΑ
Έως και το 80% του ενήλικου πληθυσμού θα υποφέρει κάποια στιγμή στη ζωή του απο οσφυαλγία1, δηλαδή πόνο (άλγος) στη μέση (οσφύ).
Παράγοντες κινδύνου
-Κάμψη του κορμού ανω των 60 μοιρών για πάνω απο 5% του χρόνου εργασίας3.
-Στροφή του κορμού ανω των 30 μοιρών για πάνω απο 10% του χρόνου εργασίας3.
-Άρση βάρους ανω των 25 κιλών πάνω απο 15 φορές ημερησίως3.
-Παρατεταμένη έκθεση του σώματος σε δονήσεις8 (π.χ. με τη χρήση μηχανημάτων).
-Παχυσαρκία4,9 (Δείκτης Μάζας Σώματος >30).
-Κάπνισμα και υπέρταση5,6,7 καθώς και το ψυχολογικό στρες7.
Η οσφυαλγία είναι σε μεγάλο βαθμό (30%-45%) κληρονομική2.
Αιτιολογία
Το πρώτο βήμα στην αποτελεσματική αντιμετώπιση της οσφυαλγίας είναι ο εντοπισμός των αιτίων που την προκαλούν:
-Μηχανικά αίτια.
-Δισκοπάθεια/κήλη μεσοσπονδυλίου δίσκου.
-Σπονδυλολίσθηση.
-Φθορά και εκφύλιση σπονδυλικής στήλης.
-Σκολίωση.
-Αυτοάνοση αρθροπάθεια (ρευματοειδής, ουρική, ψωριασική κτλ.).
-Αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα.
-Οστεοπόρωση.
-Ανεύρισμα αορτής, νεοπλασία, χολοκυστίτιδα, σκωληκοειδίτιδα, ινομύωμα, δυσμηνόρροια, πεπτικό έλκος, πυελονεφρίτιδα και άλλα.
Οσφυαλγία μηχανικής αιτιολογίας
Το ανθρώπινο σώμα αποτελεί προϊόν εξέλιξης εκατομμυρίων ετών. Η αναζήτηση τροφής στη φύση ήταν για χιλιάδες χρόνια μια διαδικασία που περιελάμβανε πολύωρη και έντονη σωματική άσκηση. Ο άνθρωπος είναι φτιαγμένος να περπατάει, να τρέχει, να πηδάει, να σκύβει, να σκαρφαλώνει. Ο μοντέρνος άνθρωπος δυστυχώς περνάει μεγάλο μέρος της ημέρας του καθιστός στο γραφείο, στο αυτοκίνητο, στον καναπέ του σπιτιού του. Η αλλαγή αυτή του τρόπου ζωής μας έχει επιπτώσεις στο μυοσκελετικό μας σύστημα. Στην περίπτωση της οσφυικής μοίρας, ορισμένοι μύες δουλεύουν μέχρι εξαντλήσεως προσπαθώντας να συγκρατήσουν τη λεκάνη και τη μέση στη σωστή διάταξη, ενώ άλλοι ατροφούν αφού δε χρησιμοποιούνται. Κάποιες αρθρώσεις και οι σύνδεσμοι που τις συγκρατούν πιέζονται υπερβολικά. Η αρμονία που χαρακτηρίζει την λειτουργία της σπονδυλικής στήλης χάνεται, και όλες οι δομές (οστά, αρθρώσεις, σύνδεσμοι, τένοντες, μύες κτλ.) είναι πλέον ιδιαίτερα ευάλωτες σε τραυματισμούς.
Σύνδρομο Δυσλειτουργίας Αποφυσιακών Αρθρώσεων
Στο σύνδρομο δυσλειτουργίας των αποφυσιακών αρθρώσεων (Facet Joint Syndrome), πτυχές του αρθρικόυ υμένα (μηνισκοειδή σώματα10) παγιδεύονται ανάμεσα στις δυο αρθρικές επιφάνειες της αποφυσιακής άρθρωσης, συνήθως λόγω μίας «ασυντόνιστης» κίνησης της μέσης ή απότομης έκτασης του κορμού. Όταν συμβεί αυτό η άρθρωση ερεθίζεται. Παρατηρείται τοπικό άλγος που επικεντρώνεται γεωγραφικά 2-3 εκατοστά δεξιά ή αριστερά της σπονδυλικής στήλης. Ο πόνος καμιά φορά αντανακλά και στον γλουτό και το πίσω μέρος του μηρού, αλλά πολύ σπάνια κάτω απο το γόνατο. Δεν παρατηρούνται νευρολογικά συμπτώματα (π.χ. μούδιασμα στο πόδι), ενω ο πόνος μπορεί να αναπαραχθεί με στροφή και έκταση της μέσης.
Η χειροπρακτική ανάταξη αποσυμπιέζει στιγμιαία την αποφυσιακή άρθρωση τεντώνοντας τον αρθρικό της υμένα, απελευθερώνοντας παγιδευμένες πτυχές εντός αυτού. Η χειροπρακτική ανάταξη τύπου side posture (με τον ασθενή ξαπλωμένο στο πλάι και το ενα πόδι λυγισμένο) ανοίγει αποτελεσματικά την άρθρωση11, γεγονός που εξηγεί την γρήγορη ανταπόκριση του ασθενούς με άμμεση υποχώρηση των συμπτωμάτων. Συχνά αρκούν 1-2 συνεδρίες για να ξεπεραστεί εντελώς το πρόβλημα.
Υπεξάρθρημα Ιερολαγονίων Αρθρώσεων
Οι ιερολαγόνιες αρθρώσεις βρίσκονται μεταξύ του ιερού οστού ("ουρά") και των λαγόνιων οστών ("λεκάνη"). Εντοπίζονται εύκολα και απο ανεκπαίδευτο μάτι, αφού βρίσκονται πολύ χαμηλά στη μέση, ακριβώς εκεί που διακρίνονται τα «λακάκια». Ο ρόλος των ιερολαγονίων αρθρώσεων είναι αφ’ενός η απορόφηση κραδασμών που προέρχονται κατά την βάδιση και η διοχέτευση αυτών σε ολη τη λεκάνη12, αφ’ετέρου η βοήθεια που παρέχουν στην κίνηση της λεκάνης κατά την βάδιση. Το ιερό οστό κινείται εμπρός-πίσω σε σχέση με τα λαγόνια, το εύρος της κίνησης αυτής όμως είναι της τάξης των 3-6 χιλιοστών13.
Η ιερολαγόνια άρθρωση είναι ευάλωτη σε υπεξάρθρημα και δυσλειτουργία. Συχνά η αιτία είναι μια απότομη άρση βάρους ή μια κουραστική μέρα με πολύ περπάτημα. Καμιά φορά φτάνει να σηκωθούμε απότομα άπο μια καρέκλα για να προκαλέσουμε δυσλειτουργία στην άρθρωση. Συνήθως το υπεξάρθρημα και ο πόνος περιορίζεται μόνο στη μια πλευρά και σπανιότατα είναι αμφοτερόπλευρος. Σε ενα μεγάλο ποσοστό των περιπτώσεων αναφέρεται και πόνος στο πόδι, που συνήθως περιορίζεται στον γλουτό και στο πίσω μέρος του μηρού και σπανιότερα στην γάμπα και το άκρο του ποδιού14.
Η χειροπρακτική ανάταξη επαναφέρει τη σωστή λειτουργία και κίνηση στην άρθρωση διορθώνοντας την αιτία της δυσλειτουργίας. Συχνά υπάρχει άμεση ανακούφιση μετά την χειροπρακτική ανάταξη. Στις περισσότερες των περιπτώσεων, 3-5 συνεδρίες είναι αρκετές για να βελτιώσουν αισθητά την κλινική εικόνα15.
Κάκωση μυών/συνδέσμων
Η κακή στάση και ο καθιστικός τρόπος ζωής μας κάνει το ανθρώπινο σώμα ευάλωτο σε τραυματισμούς. Παρακάτω παρουσιάζονται οι βασικοί μηχανισμοί τραύματος των μυών και των συνδέσμων της σπονδυλικής στήλης.
Α. Μικροτραύμα. Είναι το τραύμα που δεν το καταλαβαίνουμε, που δεν παράγει πόνο, αλλά σιγά-σιγά θέτει τις βάσεις για σημαντικό τραύμα σε μύες και τένοντες. Όταν παρακολουθούμε τηλεόραση έχοντας βουλιάξει στον καναπέ, τότε άθελά μας διατηρούμε μύες και συνδέσμους της μέσης μας τεντωμένους για μεγάλο χρονικό διάστημα, προκαλώντας μικροτραύμα. Όταν ένας μεσήλικας που έχει να γυμναστεί χρόνια ξεκινήσει να παίζει ποδόσφαιρο με την παρέα του, υπερφορτώνει τους αγύμναστους μύες του και τους μικροτραυματίζει. Το αθροιστικό μικροτραύμα είναι ο προάγγελος των παρακάτω....
Β. Τραύμα υπερπροσπάθειας ή υπερβολικής κάμψης ("Τράβηγμα" ή "Θλάση"). Σε αυτή την περίπτωση κάποιες ίνες εντός του μυός παθαίνουν ρήξη, δηλαδή σχίζονται, λόγω υπερπροσπάθειας ή λόγω ενός απότομου τεντώματος/τινάγματος. Στην καθημερινότητά μας μπορούμε να υποστούμε τέτοιου είδους τραύμα σηκώνοντας ενα μεγάλο βάρος, προσπαθώντας να πιάσουμε ή να αποφύγουμε κάτι με απότομη κίνηση του κορμού κτλ. Αν μάλιστα οι μύες τεντωθούν πάρα πολύ, τότε είναι δυνατόν να τραυματιστούν παράλληλα και σύνδεσμοι (sprain/strain, θλάση και παράλληλα διάταση συνδέσμων).
Γ. Μακροτραύμα. Με τον όρο αυτό περιγράφουμε ένα πλήθος τραυμάτων υπερπροσπάθειας που επιβαρύνουν μύες και τένοντες της μέσης εντός μακρού χρονικού διαστήματος. Ενα προς ένα τα τραύματα αυτά συνήθως δεν αποτελούν μεγάλο πρόβλημα για τον πάσχοντα καθώς δεν τον ταλαιπωρούν για περισσότερο από λίγες ημέρες, αθροιστικά όμως εξασθενούν σημαντικά τον κορμό. Χαρακτηριστικές είναι οι περιπτώσεις ασθενών που αναφέρουν στο ιστορικό τους πολλαπλά τραύματα υπερπροσπάθειας και επεισόδια οσφυαλγίας ανά τακτά διαστήματα (κάθε 6 μήνες ή κάθε χρόνο), τα οποία όμως ξεπεράστηκαν με λίγη ξεκούραση. Δυστυχώς κάθε επεισόδιο εξασθενεί τον κορμό πιο πολύ, κάνοντάς τον ακόμα πιο ευάλωτο σε μελλοντικούς τραυματισμούς.
Δ. Σύνδρομο Lower-crossed. Εδώ παρατηρείται το φαινόμενο κάποιοι μύες του κορμού να παρουσιάζονται αδύναμοι, ενώ άλλοι να είναι πολύ σφιχτοί. Το σύνηθες «μοτίβο» για έναν ασθενή είναι αδύναμοι κοιλιακοί και γλουτιαίοι μύες και σφιχτοί ραχιαίοι, λαγονοψωίτες, τετράγωνοι οσφυίκοι και δικέφαλοι μηρός. Και εδώ, η κακή στάση και η καθιστική ζωή, αλλά και η λανθασμένη εκγύμναση του κορμού αποτελούν τις πιο σημαντικές αιτίες εμφάνισης του φαινομένου.
Τα τραύματα μαλακών μορίων, είτε είναι σοβαρά και απότομα, είτε μικρά και συνεχή χρειάζονται χρόνο να επουλωθούν. Εδώ οι ανατάξεις χειροπρακτικής ενεργοποιούν τα τενόντια όργανα Golgi, τα οποία ελέγχουν την τάση των μυών. Παράλληλα γίνεται χρήση διατατικών ασκήσεων τύπου PNF (Ιδιοδέκτρια Νευρομυική Διευκόλυνση), μαλάξεων τύπου Myofascial Release (Μυοπεριτονιακή Απελευθέρωση), εφαρμογή Kinesiotape, και χρήση ζεστών/κρύων επιθεμάτων από τον ασθενή στο σπίτι.
Εξίσου σημαντική με την μείωση των συμπτωμάτων είναι και η πρόληψη υποτροπής και επανεμφάνισης αυτών. Οι ατροφικοί μύες πρέπει να δυναμώσουν ώστε να είναι λιγότερο επιρρεπείς σε τραυματισμούς. Αυτό γίνεται μόνο με ενα σωστά μελετημένο πρόγραμμα ενδυνάμωσης των ατροφικών μυικών ομάδων και παράλληλα διατάσεων/χαλάρωσης των σφιχτών μυικών ομάδων.

Βιβλιογραφία
1. Deyo RA, Tsui Wu JY. Descriptive epidimiology of low back pain and its related medical care in the United States. Spine. 19897;12:264-268
2. Tegeder I, Lötsch J. Current evidence for a modulation of low back pain by human genetic variants. J Cell Mol Med. 2009 Aug;13(8B):1605-19. Epub 2009 Feb 17
3. Hoogendoorn WE, Bongers PM, de Wet HC, Douwes M, Koes BW, Miedema MC, Ariens GA, Bouter LM. Flexion and rotation of the trunk and lifting at work are risk factors for low back pain: results of a prospective cohort study. Spine 200 Dec 1;25(23):3087-3092
4. Webb R, BrammahT, Lunt M, Urwin M, Allison T, Symmons D. Prevalence and predictors of intense, chronic, and disabling neck and back pain in the UK general population. Spine. 2003; 28:1195-2002.
5. Ahn NU, Nailamshetty L, Sponseller PD. Lumbar spine pathology and multiple atherosclerotic risk factors: a 53-year prospective study of 1337 patients. The Spine Journal 2 (2002) 34S.
6. Goldberg MS, Scott SC, Mayo NE. A review of the association between cigarette smoking and the development of non-specific low back pain and related outcomes. Spine 2000 Apr 15;25(8):995-1014.
7. Power C, Frank J, Hertzman C, Schierhout G, Li L. Predictors of low back pain onset in a prospective British study. Am J Public Health 2001;91(10):1671-1678
8. Barrero LH, Hsu YH, Terwedow H, Perry MJ, Dennerlein JT, Brain JD, Xu X. Prevalence and physical determinants of low back pain in a rural Chinese population. Spine (Phila Pa 1976). 2006 Nov 1;31(23):2728-34.
9. Leboeuf-Yde C. Body weight and low back pain. A systematic literature review of 56 journal articles reporting on 65 epidemiologic studies. Spine 2000 Jan 15;25(2):226-37.
10. Jones TR, James JE, Adams JW, Garcia J, Walker SL, Ellis JP. Lumbar zygapophyseal joint meniscoids: evidence of their role in chronic intersegmental hypomobility. J Manipulative Physiol Ther. 1989 Oct;12(5):374-85.
11. Cramer GD, Gregerson DM, Knudsen JT, Hubbard BB, Ustas LM, Cantu JA. The effects of side-posture positioning and spinal adjusting on the lumbar Z joints: a randomized controlled trial with sixty-four subjects. Spine (Phila Pa 1976). 2002 Nov 15;27(22):2459-66.
12. Kirkaldy-Willis WH, Bernard Jr. TN. Managing Low Back Pain. Fourth Ed. 1999. pg 314.
13. Hendler N. Kozikowski JG, Morrison C. Sethuraman G. Diagnosis and management of sacroiliac joint disease. J. Neuromusc. Syst. 1995;3:169-174
14. Slipman CW, Jackson HB, Lipetz JS, Chan KT, Lenrow D, Vresilovic EJ. Sacroiliac joint pain referral zones. Arch Phys Med Rehabil. 2000 Mar;81(3):334-8.
15. Kirkaldy-Willis WH, Cassidy JD. Spinal manipulation in the treatment of low-back pain. Can Fam Physician. 1985 Mar;31:535-40.


Με τη Διαφύλαξη Παντός Δικαιώματος. Κείμενα καθώς και η διάταξή τους στις ιστοσελίδες του AthensChiropractic.gr προστατεύονται από τα πνευματικά δικαιώματα βάσει του νόμου 2121/1993 (ΦΕΚ Α'25, 4/3/93). Το περιεχόμενο των ιστοσελίδων δεν επιτρέπεται να αντιγραφεί, να διαδοθεί, να τροποποιηθεί ή να γίνει προσβάσιμο σε τρίτους για εμπορικούς σκοπούς.

Οι σελίδες του ιστοτόπου AthensChiropractic.gr περιλαμβανομένου του περιεχομένου και της δομής του ιστοτόπου προστατεύονται από πνευματικά δικαιώματα. Συγκεκριμένα, οποιαδήποτε αναπαραγωγή, προσαρμογή, μετάφραση, αποθήκευση και επεξεργασία σε άλλα μέσα, περιλαμβανομένης της αποθήκευσης ή της επεξεργασίας με ηλεκτρονικά μέσα, υπόκειται σε προστασία πνευματικών δικαιωμάτων. 

Copyright © 2013 AthensChiropractic.gr